1784

godina
Ovo je članak o godini 1784.

Godina 1784 (MDCCLXXXIV) bila je redovna godina koja počinje u srijedu po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u nedjelju po julijanskom kalendaru.

Milenijum:2. milenijum
Vjekovi:17. vijek18. vijek19. vijek
Decenija: 1750-e  1760-e  1770-e  – 1780-e –  1790-e  1800-e  1810-e
Godine:1781 1782 178317841785 1786 1787
Regent Frederik od Danske.
1784. po kalendarima
Gregorijanski1784. (MDCCLXXXIV)
Ab urbe condita2537.
Islamski1198–1199.
Iranski1162–1163.
Hebrejski5544–5545.
Bizantski7292–7293.
Koptski1500–1501.
Hindu kalendari
Vikram Samvat1839–1840.
Shaka Samvat1706–1707.
Kali Yuga4885–4886.
Kineski
Kontinualno4420–4421.
60 godinaYang Drvo Zmaj
(od kineske Ng.)
Holocenski kalendar11784.
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Događaji

  • 15. 1. - Rad britanskog naučnika Henryja Cavendisha dostavljen Kraljevskom društvu je prvi koji opisuje kemijski sastav vode.
  • 14. 4. - U Danskoj izveden dvorski puč prilikom koga, nakon što se sa njime fizički obračunao, 16-godišnji princ Frederik preuzima vlast od svog strica Frederika koji je dotada vladao kao regent umjesto svog brata, mentalno nestabilnog Christiana VII.
  • 20. 4. - Sporazumom u Londonu formalno završen Četvrti anglo-nizozemski pomorski rat.
  • 26. 4. - Naredba Josipa II. predviđa uvođenje njemačkog jezika kao isključivog jezika državne uprave i javnog života u roku od tri godine.[1]
  • 27. 4. - U Parizu održana premijera izuzetno gledanog Beaumarchaisovog komada Le Mariage de Figaro koji osuđuje aristokratsku privilegiju.
  • proleće-leto - U Bosni i dalje vlada kuga i anarhične prilike zbog raspuštenih janičara, baša i zulumćara, više desetina iz Krajine prešlo na austrijsku stranu, upućeni su u Šajkašku.[2]
  • 15. 5. - Umro crnogorski vladika Arsenije Plamenac, nasleđuje ga, trenutno odsutni Petar I Petrović Njegoš, koji će biti hirotonisan u oktobru u Sremskim Karlovcima - vladika do 1830.
  • 18. 5. - Austrijski car Josip II izdaje ukaz kojim se njemački uvodi kao službeni jezik u Mađarskoj (Josip je povukao jezičnu politiku 1790). Car je dao pohraniti krunu sv. Stjepana u dvorskoj riznici, što je značilo da ga ne zanima ugarski staleški ustav.[1]
  • avgust-novembar - Trojica austrijskih oficira u Srbiji radi kartografskog izviđanja: zastavnik Pokorni, potporučnik Miteser i zastavnik Peretić, dobili su unapređenje od cara.[3]
  • 22. 9. - Ruski trgovci uspostavljaju prvo naselje na otoku Kodiak na Aljasci.
  • 13. 10. - Petar I Petrović Njegoš hirotonisan u Sr. Karlovcima od mitropolita Mojsija Putnika i trojice episkopa, zatim odlazi u Beč, pa u Rusiju.[4]
  • 22. 10. - Ugovor iz Fort Stanwixa je prvi između nezavisnih SAD i Indijanaca: potpisnici Iroquiske konfederacije se odriču teritorije Ohio, ali savet Šest nacija odbija ratifikaciju, kao i Severozapadna konfederacija - narednih godina če biti potpisani novi ugovori, a izbiće i Severozapadni indijanski rat.
  • 31. 10. - Buna Horije, Kloške i Krišana: u Transilvaniji rumunjski seljaci dižu ustanak protiv austrijske vlasti - ugušen je u decembru. Izvesno vrenje je i u Banatu; potaknut ovim, Josip II. će ukinuti lično kmetstvo i u Ugarskoj - kmet se može odseliti sa vlastelinova imanja nakon izmirenih obaveza.[5]

Kroz godinu

David: Zakletva Horacija
  • Dositej Obradović izdao "Sovjete zdravago razuma" u Lajpcigu.
  • Zemunski major Miteser na izviđačkoj misiji u Srbiji.[6]
  • Defterdar Husni Jusuf piše kako je "beogradski serhat odvajkada čas pobunjen, čas miran, jer se nijedan poredak u njemu ne drži duže od tri meseca". Neredi u beogradskom pašaluku i susednim oblastima dostižu vrhunac u ovom dobu.[7]
  • Prema izveštaju austrijskih obaveštajaca, Negotinska krajina liči na oazu od 47 sela, između Beogradskog i Vidinskog pašaluka.[8]
  • Mitropolit Mojsije Putnik šalje predstavku caru u kojoj se zalaže za održanje ćirilice (car sledeće godine odustaje od odluke iz 1781. da se u srpske škole uvede latinica).[9]
  • 1784-87 - Treće naseljavanje Švaba dovodi 6.000 nemačkih porodica u Banat.[10] Nemci grade selo Torža u Bačkoj, dan. Savino Selo.

Rođenja

Smrti

Reference

Literatura
  • Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959
  • Istorija srpskog naroda, Četvrta knjiga, prvi tom, Srbi u XVIII veku, SKZ Beograd 1986 (IV-1), drugi tom (IV-2)