Kilkenny

Kilkenny/Cill Chainnigh Irlandako Errepublikaren zazpigarren hiririk handiena eta izen bereko konderriaren hiriburua da, herrialdeko hego-ekialdean kokatutakoa. 24.423 biztanle ditu (2011).

Kilkenny
Cill Chainnigh
Ceremonial cities of the Republic of Ireland (en) Itzuli
Administrazioa
Herrialdea Irlandako Errepublika
Lurralde Historikoa
Konderria
Leinster
Kilkennyko konderria
AlkateaMalcolm Noonan
Posta kodeaR95
Geografia
Koordenatuak52°38′52″N 7°15′22″W / 52.6477°N 7.2561°W / 52.6477; -7.2561
Map
Azalera3,74 km²
Altuera60
MugakideakBallyragget
Demografia
Biztanleria22.179 (2011)
Dentsitatea828,81 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1609
Telefono aurrizkia56
Ordu eremuaUTC±00:00
Hiri senidetuakYangzhou, Moret-sur-Loing eta Formigine
http://www.kilkennycity.ie

Izena

Irlanderazko Cill Chainnigh izenak "Canice-ren eliza" esan nahi du, honek argi erakusten duelarik antzina bazela Caniceren (Kenneth) ohorezko eliza bat gaur egun katedrala dagoen muinoan. "Marmolezko hiria" ere estaen zaio, inguruan marmol beltza ugari baitago eta etxe ugari material horrekin eginak baitaude.

Geografia eta klima

Nore ibaiak sortu duen ibarraren erdialdean kokaturik dago Kilkenny, Dublindik 117 kilometro hego-mendebaldera. Klima ozeaniko epela dauka, 854 mm-ko prezipitazioak urtero eta batazbesteko tenperaturak aldiz udan 20 °C beroena eta neguan 2 °C hotzenak.

Historia

1085ean Ceall-Cainnigh erre zela dioen testu bat aurkitu da eta hau da izen hori aurkitzen den dokumenturik zaharrena. Eliza bera VI mendeko izan zitekeela uste da, garai hartan konderriak Osraighe izena zuen. Monasterioaren inguruan herria sortu eta haziz joan zen.

XII mendean normandiarren inbasioekin batera Richard FitzGilbert de Clare ("arku indartsua") Leinsterreko jaunak gaztelu handi bat eraiki zuen ibaiaren ertzean. XIII mendean egoera berezia zegoen herrian, monasterioaren inguruko lurretan irlandarrak zeuden (Irishtown izena zuen) eta gazteluaren harresien barnean berriz High Town normandiarra eratu zen. 1348an Izurri Beltzak kalte handiak eragin zituen herrian.

Kilkennyk hiri eskubideak 1609an jaso zituen eta 1641eko matxinadan Irlandako Konfederazio Katolikoko hiriburua izan zen. Konfederazioa Oliver Cromwellek garaitu zuen 1649an.

Kilkennyko gazteluak 1967an ireki zituen ateak herritarrek bisita zezaten.

Klima

    Datu klimatikoak (Kilkenny, 1978–2007)    
 Hila  Urt  Ots  Mar  Api  Mai  Eka  Uzt  Abu  Ira  Urr  Aza  Abe  Urtekoa 
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C)14.115.119.223.526.031.531.430.826.623.717.515.531.5
Batez besteko tenperatura maximoa (°C)8.28.610.612.415.718.220.320.217.814.110.88.813.8
Batez besteko tenperatura (ºC)4.95.26.98.511.113.815.815.613.410.37.35.69.9
Batez besteko tenperatura minimoa (°C)1.61.93.24.26.59.311.311.09.16.53.72.45.9
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C)-14.1-11.1-7.9-5.4-3.70.52.31.2-1.6-4.8-7.0-10.8-14.1
Euria (mm)78.366.167.956.460.461.054.677.869.095.380.290.4857.4
Euri egunak (≥ 1.0mm)13121210111091010131213135
Elur egunak (≥ )3.63.62.50.80.10.00.00.00.00.00.12.012.8
Eguzki orduak55.864.499.2147.0173.6147.0145.7145.7124.093.066.049.61314.0
Hezetasuna (%)79.574.369.263.663.465.965.265.167.574.278.981.870.7
Iturria: [1]

Ondasun nabarmenak

Kilkennyn bertan hainbat eraikin garrantzitsu aurkitzen dira:

Kilkennytik gertu dagoen Thomastown herrixkan Jerpoint Abbey monasterioa dago.

Ekonomia

Garagardogintza ongi errotua dagoen hiria da Kilkenny. St. Francis Abbey lantegian Smithwick's eta Kilkenny garagardoak egiten dira.

Kultura

Aipatzekoa da abuztuero egiten Kilkennyko Arte jaialdia. Musika, antzerki eta erakusketa ugari izaten da astebetean. Beste jaialdi bat Cat Laughs umorezko astea izaten da.

Kirolak

Kilkenny GAA (hurling) eta Kilkenny RFC (errugbia) hiriko kirol talderik ezagunenak dira.

Pertsonaia ezagunak

Iruditegia

Erreferentziak

Kanpo estekak